Музей В.К. Бялыницкого-Бирули. Постоянные экспозиции

Поделиться
Отправить
Класснуть
завтра, 13 июля Музей В.К. Бялыницкого-Бирули (пост. эксп.) 3,00 − 6,00 р. 10:00−18:00
воскресенье, 14 июля Музей В.К. Бялыницкого-Бирули (пост. эксп.) 3,00 − 6,00 р. 10:00−18:00
среда, 17 июля Музей В.К. Бялыницкого-Бирули (пост. эксп.) 3,00 − 6,00 р. 10:00−18:00
четверг, 18 июля Музей В.К. Бялыницкого-Бирули (пост. эксп.) 3,00 − 6,00 р. 10:00−18:00
показать все дни
  • ⏰ Время работы: среда - воскресенье с 10:00 до 18:00, выходные: понедельник и вторник.
  • В стоимость билетов входит посещение трех экспозиций:
    • школьники, студенты - 2 рубля (с 1 мая 2024 г. - 3 рубля), экскурсия - 8 рублей;
    • взрослые - 4 рубля (с 1 мая 2024 г. - 6 руб.), экскурсия - 10 рублей.
  • Первая суббота месяца - льготное посещение (50% стоимости билета).
  • ☎ Тел. :+375 222 65-02-03 (касса), 65-88-00.

Мемарыяльная экспазіцыя мастака В.К. Бялыніцкага-Бірулі

Экспазіцыя размешчана ў залах II паверха. У выставачных залах I і III паверха размяшчаюцца часовыя экспазіцыі, праходзяць лекцыі, творчыя сустрэчы і майстар-класы.

Пастаянная экспазіцыя музея "Мастацтва В.К. Бялыніцкага-Бірулі першай паловы ХХ стагоддзя», якая размясцілася ў 4-х залах, павінна даць уяўленне пра жыццё і творчасць мастака, якія прыйшліся на дзве эпохі – час існавання Расійскай імперыі і СССР. У экспазіцыі прадстаўлены жывапісныя творы В.К. Бялыніцкага-Бірулі – вялікія палотны і эцюды, асабістыя рэчы мастака, якія знаходзіліся раней на яго дачы "Чайка" ў Цвярской губерні і ў маскоўскім доме – дакументы, узнагароды, творы пластыкі і дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва.

Больш за сорак скончаных карцін і эцюдаў, размешчаных у светлых прасторных залах, даюць уяўленне пра творчасць выбітнага жывапісца, выдатнага майстра лірычнага пейзажу. Вытокі таленту Бялыніцкага-Бірулі ляжаць, безумоўна, у прыродзе роднай Беларусі, неброская прыгажосць якой, немудрагелістасць матываў, мяккія спакойныя фарбы назаўсёды ўвайшлі ў душу мастака і вызначылі своеасаблівасць яго мастацтва, увесь эмацыянальны лад яго твораў. Пэндзлю Бялыніцкага-Бірулі належаць па-майстэрску напісаныя краявіды зімы, лета, залатой восені. Але больш за ўсё яго хвалявала вясновая прырода, яе абуджэнне ад зімовай спячкі, першая зеляніна і буйны росквіт. Звяртаючыся да пэўнага пейзажнага сюжэта, майстар імкнуўся перш за ўсё перадаць стан прыроды, які залежыць ад пары года, часу сутак, сонечнага святла, перадаць тыя эмоцыі, што адчувае чалавек, маючы зносіны з прыродай.

У 1912 г. Вітольд Каэтанавіч набыў ўчастак зямлі ў Цвярской губерніі на беразе возера Удомля і пабудаваў дом з майстэрняй. Сваю невялікую сядзібу ён назваў «Чайка». З «Чайкай» звязана вялікая частка творчага і асабістага жыцця майстра. Менавіта тут былі створаныя шматлікія вядомыя палотны жывапісца, у тым ліку і яго вядомая карціна «Час цішыні. Возера Удомля» (1911), прадстаўленая ў экспазіцыі.

Значная частка экспазіцыі прадстаўлена творамі, створанымі ў савецкі час. У 1920-я і 30-я гады, захоплены тым новым, што адбываецца вакол, Бялыніцкі-Біруля шмат ездзіць па краіне. Тройчы – ў 1933, 1935 і 1937 гг. – ён пабываў у Запаляр'і. Аб гэтых паездках сведчаць карціны, прадстаўленыя ў экспазіцыі. Нягледзячы на ​​тэматычную аснову гэтых прац, у іх пераважае лірыка-паэтычны пачатак, што ідзе ад таленту мастака, яго светаўспрымання.

У экспазіцыі знаходзяцца палотны «Пачатак вясны» (1910), «Блакітны вясной» (1942), «Прыйшла вясна» (1951), эцюды з выявай помнікаў рускага драўлянага дойлідства – «Дзевяціглавая драўляная царква», «Вёска Зачацце» (усе – 1944). У іх прыгажосць роднай зямлі і пакланенне культурнай спадчыне народа. Менавіта так у гады Вялікай Айчыннай вайны мастак-грамадзянін выказаў сваю адданасць Радзіме, бязмежную любоў да яе.

В.К. Бялыніцкі-Біруля – адзін са стваральнікаў жанру мемарыяльнага пейзажу. У яго працах – выява памятных месцаў, звязаных з жыццём вядомых дзеячаў рускай гісторыі і культуры Л.М. Талстога, А.С. Пушкіна, П.І. Чайкоўскага і інш. У музеі гэты бок творчасці мастака прадстаўлены эцюдамі «Міхайлаўскае. Домік няні А.С. Пушкіна Арыны Радзівонаўны», «Святагорскі манастыр. Магіла А.С. Пушкіна», «Трыгорскае. Бяроза ля ракі Сораць» (усе – 1936), «Клін. Сад П.І. Чайкоўскага. Пасля вясновага дажджу», «Клін. Дом П.І. Чайкоўскага» (усе – 1942). Паэтычнасць і лірызм карцін, музычнасць іх жывапіснага рашэння сугучныя адухоўленай паэзіі Пушкіна і музыцы Чайкоўскага.

1947 год быў асабліва значным у творчай біяграфіі В.К. Бялыніцкага-Бірулі: яму прысвоілі званне народнага мастака РСФСР (званне народнага мастака БССР ён атрымаў пасля 1944 г.), яго абралі сапраўдным членам Акадэміі мастацтваў СССР. Важнай падзеяй года быў прыезд Вітольда Каэтанавіча ў Беларусь упершыню за шмат гадоў. З траўня і да сярэдзіны чэрвеня мастак жыў і працаваў на Белай дачы ў наваколлі Мінска. Тут ён напісаў некалькі дзясяткаў эцюдаў, якія сталі асновай цыклу карцін, прысвечаных Беларусі, сярод якіх «Беларусь. Пачатак лета», «Беларусь. Зялёны май», эмацыянальны змест якіх падпарадкавана галоўнай думцы аўтара – жыццё святкуе, яно перамагло смерць, разбурэнні.